2) Kimlik&Sınıf İlişkisi Bağlamında Kürt Hareketi/ Mustafa Erdoğan

Kürt hareketi, kimlik temelli mi sınıf temelli mi bir harekettir? Bu konuda kesinlik içeren bir yargıda bulunmak kolay değildir. Ancak, “Kürt” olmak, bir ırka ait olmak demek olduğu için, çeşitli sosyal katmanlardan birçok kişi bu potaya girebilmektedir. Örneğin, lüks otomobille gezen bir işadamıyla, gecekonduda oturan bir inşaat işçisi bu konuda aynı iddiaları öne sürebilmektedir. Bu açıdan baktığımızda Kürt hareketi sınıf hareketinden çok, sınıf tabanlı hareketlerden kopuş gösteren bir kimlik hareketi olarak gözükmektedir. Yine de, Kürt hareketinin esas toplumsal tabanını toplumun gelir düzeyi düşük kesimlerinin oluşturduğunu söylemeliyiz.  

Bruinessen’e göre; Kürt milliyetçiliği, Türkiye’nin homojen bir ulus-devlet olduğu savını yıkan yegâne harekettir(1). Böylece, Kürt hareketinin rejime en büyük itirazı kimlik farklılığı üzerinden gelişmiştir. Soğuk Savaş sürecinde Marksizm’le beraber anılmak isteyen Kürt hareketi, tek kutuplu dünyaya geçilen süreçte daha çok milliyetçi söylemlere yaslanmıştır.

Sefa Şimşek: “… rejim Kürt kimliğinin inkarı üzerine politikalar geliştirmiştir. Bu görüşün temelini ise Kürtlerin, aslında Türk orijinli oldukları; ancak bir takım tarihsel olaylar (göç, savaş vs.) sayesinde böyle bir yabancılaşmanın oluştuğu düşüncesi oluşturmaktaydı”(2)demiştir. 8.Cumhurbaşkanı Evren’in “Kürt yoktur, o kelime dağda çıkan “kart-kurt” sesinden gelmektedir. Aslında Kürt dediğimiz dağ Türk’üdür” cümlesi aslında devlet kodunun bu tespite ne kadar uygun şifrelendiğini bize göstermektedir. Yine Şimşek’ten devam edecek olursak: “İnkâr politikası azalan bir yoğunlukta da olsa hala devam etmektedir. Hala bir takım sağcı çevrelerde Kürt sorununa çözüm aranırken, Türk-Kürt ayrımının olmadığı vurgulanmaktadır”.

Şimşek, Kürt hareketinin bir orta sınıf hareketi olup olmadığı sorusunaysa: “Türkiye’nin doğusunda yüksek işsizlik oranları görülürken ve en alt gelir düzeyinden insanlar yaşarken, tabii ki Kürtlerin çoğunluğunun orta sınıftan olmadığını söyleyebiliriz ancak hareketin aktivistleri orta sınıftan aydınlar ve işadamlarıdır” şeklinde cevap vermiştir(3).


1Bruinessen, a.g.e.

2Simsek, S. 2004. “New Social Movements in Turkey Since 1980”. 110-139 Turkish Studies, vol. 5, no. 2

3Şimşek, a.g.e., s. 130.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s